លោកបូជាចារ្យ តូនី វីនដ្រាមីន បានទទួលមរណភាព កាលពីយប់ថ្ងៃទី១២ ខែកក្កដា ឆ្នាំ២០២១ ក្នុងជន្មាយុ ៨០ឆ្នាំ ដោយរោគាពាធ នៅមន្ទីរពេទ្យមួយក្នុងរាជធានីភ្នំពេញ។ ការបាត់បង់រូបលោកបានធ្វើឱ្យព្រះសហគមន៍កាតូលិកភូមិភាគភ្នំពេញ គ្រឹះស្ថានសម្ដេចប៉ាបសម្រាប់សាសនទូតក្រៅប្រទេស (PIME) នៅកម្ពុជា គ្រីស្តបរិស័ទកាតូលិក បញ្ញាវន្តកម្ពុជា មានសេចក្តីក្តុកក្តួល និងសោកស្តាយជាពន់ពេក។
លោកអភិបាល អូលីវីយ៉េ អភិបាលព្រះសហគមន៍ភូមិភាគភ្នំពេញ បានលើកឡើងថា លោកឪពុកតូនី បានថ្វាយជីវិតទាំងស្រុង ដើម្បីបម្រើព្រះអម្ចាស់យេស៊ូគ្រីស្ត និងប្រជារាស្ត្ររបស់ព្រះជាម្ចាស់ ក្នុងមុខងារជាបូជាចារ្យសាសនទូត អស់រយៈពេល៥២ឆ្នាំ ក្នុងនោះនៅប្រទេសបង់ក្លាដែសពីឆ្នាំ១៩៧៥-១៩៩០ និងនៅប្រទេសកម្ពុជាចាប់តាំងពីថ្ងៃទី ២៩ ខែវិច្ឆិកា ឆ្នាំ ១៩៩០ រហូតដល់ដង្ហើមចុងក្រោយរបស់លោកនាពេលនេះ។
លោកអភិបាលបានមានប្រសាសន៍ថា ៖ «យើងមានចិត្តដ៏ស្មោះស្ម័គ្រក្នុងការអធិដ្ឋានសម្រាប់ក្រុមគ្រួសាររបស់លោកឪពុក តូនី នៅប្រទេសអ៊ីតាលី និងជាពិសេសសម្រាប់អស់លោកបូជាចារ្យនៃគ្រឹះស្ថានសម្តេចប៉ាសសម្រាប់សាសនទូតក្រៅប្រទេស (PIME) ដែលជាបងប្អូនដ៏ជាទីស្រឡាញ់របស់លោកនៅក្នុងប្រទេសកម្ពុជា និងនៅជុំវិញពិភពលោក»។
ក្នុងប្រទេសកម្ពុជា លោកតូនី មានសកម្មភាពជាច្រើន ចូលរួមអភិវឌ្ឍន៍ប្រទេសនេះ ដូចជា ក្នុងវិស័យអប់រំសិក្សា ការអភិវឌ្ឍន៍សហគមន៍ លើកកម្ពស់ជនមានពិការភាព ជួបប្រឹក្សាអ្នកជាប់ឃុំឃាំងក្នុងពន្ធនាគារ និងបម្រើព្រះសហគន៍ជាដើម។ យុវជនកម្ពុជាជាច្រើនបានប្តូរវាសនារបស់ខ្លួនតាមរយៈសកម្មភាពរបស់លោកតូនី។
បណ្ឌិត ប៉ាន់ វុត្ថា មន្រ្តីផ្នែកទស្សនវិជ្ជានៅរាជបណ្ឌិត្យសភា បានប្រាប់ឲ្យដឹងថា លោកបានស្គាល់លោកតូនី តាំងពីឆ្នាំ១៩៩៧មក ក្នុងពេលលោកជួយដល់មហាវិទ្យាល័យសង្គមសាស្ត្រ។ លោកថា លោកតូនី បានជួយឧបត្ថម្ភការបណ្ដុះបណ្ដាល និងជួយរកគ្រូពីក្រៅប្រទេសមកបណ្ដុះបណ្ដាលទាំងគ្រូ និងសិស្សនៅសាកលវិទ្យាល័យភូមិន្ទភ្នំពេញ។
លោកបណ្ឌិត ប៉ាន់ វត្ថា បានបន្តថា ៖ «រយៈពេល៥ឆ្នាំ ខ្ញុំបានទទួលការបណ្ដុះបណ្ដាលប្រមាណជា២០គ្រូ ក្នុងចំណោម៦០គ្រូ មកពីក្រៅប្រទេស ដែលលោកឪពុកតូនីបានរៀបចំនៅក្នុងវគ្គបណ្ដុះបណ្ដាលនោះ»។
លោកបណ្ឌិតបានបញ្ជាក់បន្ថែមថា លោកតូនីមានសន្ដានចិត្តល្អមិនប្រកាន់សាសនា មិនប្រកាន់ជាតិសាសន៍ឡើយ។ វត្តមានរបស់គាត់នៅក្នុងប្រទេសកម្ពុជា ជាគំរូនៃសប្បុរសធម៌ និងបង្កើតកម្មវិធីអប់រំ ដោយមិនអូសទាញបង្ខំឱ្យចូលសាសនា ប៉ុន្តែជាការបណ្ដុះបណ្ដាលធនធានមនុស្សដើម្បីអភិវឌ្ឍកម្ពុជា។
លោកបានថ្លែងថា ៖ «ខ្ញុំពិតជាសោកស្ដាយខ្លាំងណាស់ ដែលបាត់បង់ធនធានមនុស្ស និងជនគំរូមួយរូបនេះ។ ខ្ញុំសូមចូលរួមមរណៈទុក្ខដ៏ក្រៀមក្រំនេះ និងសូមបួងសួងសូមដួងវិញ្ញាណក្ខន្ធរបស់គាត់បានទៅកាន់ទីដ៏សមគួរ»។
ចំណែកលោកស្រី ខុម សាខន ជាសាស្ត្រាចារ្យនៃសាកលវិទ្យាល័យភូមិន្ទភ្នំពេញ ផ្នែកទស្សនវិជ្ជា ក៏បានរៀបរាប់ផងដែរថា លោកស្រីបានស្គាល់លោកតូនីតាំងពីឆ្នាំ២០០០មក។ អ្នកនៅខាងផ្នែក (តេប៉ាតម៉ង់)ទស្សនវិជ្ជាទាំងអស់មានការចងចាំជាច្រើនអំពីលោកឪពុកតូនីនេះ។
លោកស្រីបានប្រាប់ថា ៖ «សម្រាប់ខ្ញុំ ប្រសិនបើគ្មានលោកឪពុកតូនីទេ ខ្ញុំក៏មិនមានថ្ងៃនេះដែរ។ តាំងពីខ្ញុំស្គាល់គាត់មក ខ្ញុំឃើញគាត់ជាមនុស្សមានយុត្តិធម៌ មិនប្រកាន់ច្រើន ចេះដាក់ខ្លួន រួសរាយរាក់ទាក់ ជាអ្នកចង្អុលបង្ហាញនូវអ្វីដែលត្រឹមត្រូវ។ គាត់បានចែករំលែកសមានចិត្ត និងទឹកចិត្តមនុស្សធម៌ ដោយមិនមានខណ្ឌចែករវាងសាសនាទេ គឺគាត់ធ្វើដើម្បីបានភាពរីកចម្រើននៃមនុស្សជាតិ ។ គាត់មកដាំពូជដែលមាននៅក្នុងស្រុកខ្មែរដើម្បីប្រយោជន៍ខ្មែរ»។
ចំពោះអ្នកស្រី ម៉ែន ថារី ដែលជាគ្រីស្តបរិស័ទ និងប្រធានអង្គការមួយបានបង្ហាញពីការសោកស្ដាយ ដោយសារបាត់បង់លោកតូនីលឿនពេក។ អ្នកស្រីបានបន្តថា លោកជាមនុស្ស ជាបូជាចារ្យ ដែលធ្វើការហ្មត់ចត់ និងចូលចិត្តណែនាំលើកទឹកចិត្ត។ តាំងពីឆ្នាំ១៩៩២មក មានអារម្មណ៍កក់ក្ដៅ ដោយគាត់ចូលចិត្តជួយ និងផ្ដល់ឱកាសដល់ក្មេងៗ យុវជន។ គាត់ចូលចិត្តអ្វីដែលយើងសប្បាយចិត្តនឹងធ្វើ។
អ្នកស្រីថារី បានសង្កត់ធ្ងន់ថា ៖ «ខ្ញុំស្រឡាញ់គាត់ ព្រោះគាត់ច្បាស់លាស់។ ការបាត់បង់នេះប្រៀបបាននឹងការបាត់បេះដូង។ ខ្ញុំអារម្មណ៍ហេងហាង»។
ជាមួយគ្នានេះដែរ អ្នកស្រីមានជំជឿថា ព្រះជាម្ចាស់ទទួលយកលោកទៅស្ថានបរមសុខ។ ទោះបីជាមានការសោកស្ដាយ ប៉ុន្តែក៏ដល់ពេលវេលា ដែលព្រះជាម្ចាស់ទទួលគាត់។
អ្នកស្រីថា ៖ «នៅពេលយើងអធិដ្ឋានរួមគ្នា គាត់បានឮ និងកំពុងស្ដាប់ដោយឃើញគាត់ព្រិចភ្នែក។ ខ្ញុំមិនដែលភ្លេចទេថា ខ្ញុំបានក្លាយជាគ្រីស្តបរិស័ទក្នុងឆ្នាំ២០០៣ ដោយសារបានឃើញរបៀបរស់នៅរបស់គាត់ដែរ»។
ចំណែក យុវជន សុខ ចាន់នី ដែលជាយុវជននៅព្រះវិហារសន្តសិលាពោធិ៍ចិនតុង បានរៀបរាប់ថា លោកឪពុកតូនី បានជួយដល់យុវជនឱ្យមានឱកាសរៀនសូត្រ។ លោកមានទំនាក់ទំនងល្អជាមួយប្រជាជននៅក្នុងភូមិ។
លោក សុខ ចាន់នី បានប្រាប់ថា ៖ «ក្នុងព្រះសហគមន៍លោកបានជួយច្រើន ទោះបីជាមិនសូវបានស្នាក់នៅក៏ដោយ។ លោកឪពុក ឧស្សាហ៍ជួបជាមួយយុវជន ដើម្បីពង្រឹងជំនឿ ជាពិសេសរូបខ្ញុំផ្ទាល់ លោកឪពុកជួយណែនាំ រិះគិតពីជីវិតនៃការត្រាស់ហៅ ព្រមទាំងជួយឧបត្ថម្ភការរៀនសូត្រផងដែរ»។
លោកតូនី (Fr Toni Vendramin -PIME-) ជាបូជាចារ្យកាតូលិក ក្នុងក្រុមសាសនទូត PIME ។ លោកប្រសូតនៅថ្ងៃទី ០៤ ខែតុលា ឆ្នាំ១៩៤២ នៅបាដូរ៉េ ប្រទេសអ៊ីតាលី។ លោកទទួលអគ្គសញ្ញាតែងតាំងជាបូជាចារ្យ នៅថ្ងៃទី០២ ខែកក្កដា ឆ្នាំ១៩៦៩។ លោកបានមកដល់ប្រទេសម្ពុជា ថ្ងៃទី២៩ ខែវិច្ឆិកា ឆ្នាំ ១៩៩០ រហូតលោកទទួលមរណភាពក្នុងឆ្នាំ២០២១នេះ៕
អត្ថបទដោយ៖ ដាលីស
